Er ligt een akkoord voor het behoud van het vroegpensioen. Vakbonden, werkgevers en het kabinet zijn het eens geworden over een regeling waarmee mensen met een zwaar beroep eerder kunnen stoppen met werken. De afgelopen maanden hebben diverse beroepsgroepen gedemonstreerd en het werk neergelegd in hun strijd om het vroegpensioen te behouden. In het debat over wat nu precies een zwaar beroep is, streden de beroepsgroepen tegen elkaar.
Wat een zwaar beroep is en hoe hoog de uitkering uiteindelijk wordt, beslissen werkgevers en vakbonden tijdens cao-onderhandelingen binnen een specifieke sector. De classificatie van wat een zwaar beroep is en wie dus in aanmerking komt voor de vroegpensioenregeling, lijkt in mijn beleving een loterij. Want wat is nu precies een zwaar beroep? Als ik aan zware beroepen denk, komen de stratenmaker en de vuilnisman in me op, beroepen die fysiek zwaar en vaak ook onderbetaald zijn. Vergeet ik dan de politieman, de brandweerman en de ambulancebroeder, mensen die naast fysiek ook psychisch zwaar werk verrichten? Hoe zou het bijvoorbeeld zijn voor een willekeurige politieman die regelmatig met agressie te maken krijgt?
Als we het dan toch over agressie hebben, hoe zou een psychiatrisch verpleegkundige zich voelen, iemand die eveneens vaak met agressie te maken heeft? Of hoe zwaar is het voor diezelfde verpleegkundige als een cliënt zelfmoord pleegt of zichzelf verminkt? En hoe gezond is het om onregelmatig te werken, zoals nachtdiensten? Vroeger genoot de onderwijzer veel respect, tegenwoordig lijkt het normaal om je boosheid op hem of haar af te reageren als je denkt dat je kind onrecht is aangedaan. Hoe zwaar is dat?
Zelf heb ik vrijwel mijn hele leven in de gezondheidszorg gewerkt, met de geestelijke gezondheidszorg als rode draad, oftewel de psychiatrie. Ik heb mensen dood gevonden en zorg verleend aan mensen die zichzelf op allerlei manieren verwondden. Ik heb families moeten informeren dat hun zus, moeder of broer was omgekomen bij een verkeersongeluk of zelfmoord had gepleegd. Ik heb onregelmatig gewerkt, zowel overdag als ’s avonds en ’s nachts. Ik heb met agressie te maken gehad en ben fysiek aangevallen tijdens mijn werk. Ik heb mensen moeten wassen, aankleden en verschonen. Het lijstje is nog langer. Maar is dit zwaarder, of net zo zwaar als het werk van een stratenmaker of politieagent? Ik weet het niet.
Op dit moment heb ik fysiek geen heel zwaar beroep. Tegenwoordig probeer ik het werk voor mijn collega’s zo te organiseren dat het voor hen wat minder zwaar is. Maar wat hebben al die jaren dat het wel zwaar was, met mijn gezondheid gedaan? Ook dat weet ik niet.
Wat ik me afvraag, is welke definitie de onderhandelende partijen straks gaan hanteren. Begrijp me niet verkeerd, ik gun iedereen zijn of haar vroegpensioen, maar over wat een zwaar beroep is, kunnen we nog wel een boom opzetten. Wat is nu zo zwaar dat het schadelijk is voor je gezondheid? En als iets slecht is voor je gezondheid, geldt dat dan altijd? Ik heb sterk het gevoel dat we het verkeerde probleem aan het oplossen zijn. Waarom moeten we steeds langer doorwerken? Waarom wordt er nu plots gesproken over pensioenquota per sector? Men zegt dat we al die arbeidskrachten nodig hebben. Maar waarom hebben we die eigenlijk nodig? We hebben ze nodig omdat onze economie erop gericht is om altijd te groeien. Zelfs stilstand – geen groei maar ook geen krimp – lijkt niet meer geaccepteerd. lijkt een verkeerd signaal. Als we nu accepteren dat het ook een onsje minder kan, hebben wij minder mensen nodig, kunnen we de mensen die wij hebben, beter inzetten en kan iedereen vervroegd met pensioen.
Geef een reactie